تبلیغات
وبلاگ شهید مهدیقلی ناصری
آنچه که باید در مورد گزیدگی ها بدانیم
  مقدمه

برای پیشگیری از گزیدگی در محیط‌‌های باز، پیراهن آستین بلند و شلوار بلند به كودكان بپوشانید.

در مناطقی كه حشرات زیادی وجود دارد، بهتر است روی پوست  مناطق باز بدن  مخصوصا پوست بدن كودكان را با استفاده از کرمهای دور کننده حشرات محافظت نمود. اما باید توجه داشت استفاده دائم از این مواد سبب حساسیت بیشتر می شود.

نکته مهم : در موارد گزیدگیها حتماً پس از انجام اقداماتی که در زیر بیان می شود به سرعت فرد را به اولین مرکز درمانی انتقال دهیشد .

مار گزیدگی :..

  مقدمه

برای پیشگیری از گزیدگی در محیط‌‌های باز، پیراهن آستین بلند و شلوار بلند به كودكان بپوشانید.

در مناطقی كه حشرات زیادی وجود دارد، بهتر است روی پوست  مناطق باز بدن  مخصوصا پوست بدن كودكان را با استفاده از کرمهای دور کننده حشرات محافظت نمود. اما باید توجه داشت استفاده دائم از این مواد سبب حساسیت بیشتر می شود.

نکته مهم : در موارد گزیدگیها حتماً پس از انجام اقداماتی که در زیر بیان می شود به سرعت فرد را به اولین مرکز درمانی انتقال دهیشد .

مار گزیدگی :

در دنیا حدود 3000 نوع مار وجود دارد که از این تعداد فقط حدود 200 نوع می توانند به انسان صدمه بزنند .بیشترین موارد مارگزیدگی در طول روز و در ماههای تابستان اتفاق می افتد . مارگزیدگی به عنوان یکی از فوریتهای پزشکی محسوب می شود. هنگامی که مار فردی را میگزد دندانهای خود را در بدن وی فرو می کندواگر مار سمی باشد همزمان با فرو کردن دندانهایش سم خود را وارد بدن فرد می کند اما اگر مار سمی نباشدهیچ نوع سمی وارد بدن فرد مارگزیده نمی شود وگزش آن مانند یک گازگرفتگی ساده است .

تشخیص مارهای سمی

مارهای خطرناک و سمی سرشان به خوبی از بدنشان قابل تمایز بوده وسردر عقب پهن ودرجلو باریک بطوریکه سر مثلثی شکل است در صورتیکه سر مارهای غیر سمی نیمه بیضی است

مارهای سمی مردمک های بیضی شکل عمودی دارند ومارهای غیرسمی دارای مردمک های مدور می باشند.

افعی ها دو دندان دارند که از بقیه دندانها طویلترند

 گزش مارهای سمی با دو سوراخ در سطح پوست مشخص می شود ولی گزش مارهای غیر سمی با دو ردیف سوراخ هلالی شکل مشخص می شود

علائم مارگزیدگی 

وجود آثار دندانها در پوست
دردوتورم ضعیف تا شدید درمحل گزش
قرمزی تا کبودی پوست واحتمال وجود تاولهای کوچک تا بزرگ
کاهش فشارخون و شوک ناشی از وجود سم در بدن
 تهوع و استفراغ و ضعف وغش کردن وتعریق
خونریزی از محل گزیدگی
ازبین رفتن عمل عضو ( درپاها ، مچ دست وپا)
اختلال انعقادی به صورت خونریزی از بینی ، ادرارومدفوع ونیز خونریزی داخلی

اگر تورم شدید در ناحیه گزش بعد از ۱۲ تا ۲۴ ساعت پس از گزیدگی ظاهر نشود میتوان مطمءن شد که مار سمی نبوده است .
۱) اقدامات  فوری  در مار گزیدگی:

۱- بیمار را آرام كنید و از حركات بیش از حد او جلوگیری كنید.ومحل گزیدگی را تمیز نمایید .

۲- عضو محل گزیدگی مار را باید بی حركت و هم سطح یا كمی پایین تر از سطح قلب نگه داشت.

۳- بستن یك نوار محكم و پهن، ۳ تا ۴  انگشت بالاتر از محل گزیدگی مار بویژه اگر محل گزیدگی در دست ها یا پاها باشد. بستن نوار نباید آنقدر سفت باشد كه جریان خون اندام را مختل كند. اگر ورم باعث سفت شدن نوار شد، آنرا باز كنید و از محلی بالاتر ببندید. هر 10 تا15 دقیقه، به مدت 1 دقیقه نوار را باز كرده و دوباره ببندید. این كار باید تا زمان آماده شدن پادزهر ادامه یابد.

۴- در مارگزیدگی باید از سرد كردن عضو با آب سرد یا یخ خودداری كرد.( چون باعث کاهش جریان خون و از بین رفتن بافت می شود).

 ۵- هرچه سریعتر فرد مار گزیده را به اورژانس بیمارستان منتقل كنید و زمان را با تلاش برای كشتن و یا گرفتن مار از دست ندهید.

 ۶- اگر طی 5 تا 7 سال اخیر مصدوم مارگزیده، واكسن كزاز تزریق نكرده است به پزشك اطلاع دهید.

۷- جهت خنثی نمودن سم مارها از پادزهر یا ضد سم استفاده می شود. پادزهر باید در موارد واکنشهای شدید مانند شوک ، اختلالات انعقادی ، نارسایی تنفسی وجهت جلوگیری از مرگ مورد استفاده قرارگیرد. پادزهر زمانی بیشترین اثر را دارد که در ۱۲ ساعت اول پس از مارگزیدگی تزریق شود . 

۲) عقرب گزیدگی

عقربها از گروه بندپایان بوده و دمی متحرک دارند که توسط آن سم را به بدن فرد تزریق می کنند. عقربها بیشتر روزها مخفی می شوند و شبها به فعالیت می پردازند. به اماکن مرطوب و خفه علاقه دارندوبه همین دلیل ممکن است در شب داخل کفش که مرطوب است وارد شوند.

عقرب گزیدگی در نوزادان و کودکان اهمیت بیشتری دارد چراکه آنان بیشتردر معرض پیدایش علایم عمومی و خطرناک عقرب گزیدگی هستند.

عقربهای نواحی گرم و خشک وصحرایی خطرناکترند چون غلظت سم آنان بیشتر است.

 

علایم عقرب گزیدگی

گزش عقرب می تواند منجر به بروز درد شدید ، تورم وقرمزی در ناحیه گزش شود ودرطی ۴ ساعت علایم به صورت طپش قلب ، فشار خون بالا ، تشنج و دفع غیرارادی ادرارومدفوع ممکن است بروز کند اما علائم تهدیدكننده حیات و حوادث منجر به مرگ به ندرت رخ می دهد.

تورم ناشی از گزش عقرب، عموماً محدود به ناحیه گزش است و احساس بی حسی و سوزش در ناحیه گزش برای 4 تا 6 ساعت بوجود می آید و معمولاً پس از 24 ساعت بهبود می یابد.

 

اقدامات فوری در گرش عقرب

 در واقع همان اقداماتی که در مار گزیدگی بیان شد باید انجام شود .

  درصورتیکه فرد در ۴۸ ساعت اول پس از گزش عقرب علائم خاصی نداشته باشد ، پس از آن دیگر خطری وی را تهدید نمی کند چراکه پیشرفت سریع علائم در ۲ تا ۵ ساعت اول پس از گزش شامل : افزایش ترشح بزاق - بی قراری - فشارخون بالا - اسپاسم حنجره - تشنج ، نشانه پیش آگهی بد است .

۳-  زنبور گزیدگی

- زنبور گزیدگی ممكن است در اثر نیش  انواع زنبور مانند زنبورعسل و زنبورسرخ بروز نماید.

زنبور با نیش خود که در انتهای بدنش قرار دارد فرد را مورد گزش قرار می دهد.
 نیش زنبورعسل ماده، به كیسه محتوی زهر متصل است و پس از گزش در زخم باقی می ماند و محتویات كیسه زهر به زخم منتقل می شود.باکنده شدن نیش قسمتی از روده زنبور هم کنده می شود به همین علت زنبور بعد از گزش قادر به ادامه زندگی نمی باشد ومی میرد.  

علایم زنبورگزیدگی :

درد وتورم و قرمزی در ناحیه گزش به سرعت بروز می کند.

تقریباً از هر ۱۰ نفر ، یک نفر به نیش زنبور آلرژی نشان می دهند.وعلایم آلرژیک ممکن است ازیک واکنش شدید موضعی تا شوک آنافیلاکتیک بروز نماید. در صورت بروز چنین علایمی سریعاً فرد را باید به نزدیکترین مرکز درمانی منتقل کرد .

اقدامات اولیه در گزش های معمولی زنبور عبارتند از:

۱- محل زنبور گزیدگی را با آب و صابون بشوئید.

۲- در مورد نیش زنبور عسل، برداشتن سریع نیش از روی زخم، جهت جلوگیری از ورود بیشتر سم به زخم ضروری است.

۳ - روی محل زنبور گزیدگی كمپرس سرد یا كیسه محتوی یخ قرار دهید و به طور متوالی هر 15 دقیقه یكبار كیسه یخ را از روی پوست بردارید. از قراردادن مستقیم یخ روی پوست اجتناب نمائید و از گرم كردن موضع بپرهیزید.

 ۳- جهت خنثی کردن سم می توان از سرکه یا آب لیمو در مورد زنبور عسل و محلول رقیق بیکربنات سدیم در مورد سایر زنبورها استفاده کرد.

اگر فرد زنبورگزیده مشكل تنفسی داشت و یا تورم شدید وسریع در محل گزش بروز كرد، باید به پزشك مراجعه نماید.

 

۴) نکات لازم در مورد ضایعات ناشی از دراکولا

- حشره دراكولا یا بند ،  نه نیش می زنند و نه گاز می گیرند بلكه تركیبات سمی و محركی ترشح می كند كه باعث ایجاد زخمهای پوستی و چشمی می شود. 

سم حشره دراکولا یا بند ،  باعث ایجاد صدمات بافتی، زخم و تاول می شود. علائم به صورت قرمز شدن موضعی، جوشهای كوچك همراه با خارش و در انتها ورقه ورقه شدن و پوسته پوسته شدن پوست می باشد.

 له شدن حشره دراکولا یا بند روی پوست و یا خاراندن پوست سبب انتشار سم و تشدید زخمهای روی پوست خواهد شد.

 درمان قطعی برای سم حشره دراکولا یا بند وجود ندارد و عارضه بعد از مدتی خود به خود خوب میشود. برای تخفیف عارضه پوستی سم حشره دراکولا، میتوان در ساعات ابتدایی، با آب و صابون معمولی محل عارضه را شستشو داد

استفاده از  الكل سفید بر روی موضع آلوده به سم حشره دراکولا یا بند میتواند در كاهش علایم موثر باشد.




طبقه بندی: متنوع،